Skip to main content

De Markt/Cultuurhuis discussie

Blik op de raadszaal van Zeist vanaf de perstribune

Enthousiast ga ik op 4 december naar het gemeentehuis. De Ronde Tafeldiscussie over de Markt en het nieuwe Cultuurhuis is aan de orde, met insprekers. Vooral direct omwonenden en bedrijven met grote en kleine bezwaren. Sommige insprekers gebruiken zware woorden, maar wie ze vertegenwoordigen is niet altijd duidelijk.

14 december 2025

tekst en foto’s: René Scheffer

Enthousiast ga ik op 4 december naar het gemeentehuis. De Ronde Tafeldiscussie over de Markt en het nieuwe Cultuurhuis is aan de orde, met insprekers. Vooral direct omwonenden en bedrijven met grote en kleine bezwaren. Ik zat weer lekker op de Perstribune. Twee raadsleden plaagden me. Ik zou geen perskaart hebben. Dat klopt. Dat is aan regels gebonden en loopt via de Nederlandse Vereniging van Journalisten en daarnaast het is zijn van columnist niet mijn beroep. Maar ik mag  blijven zitten.

De inspraakreacties heb ik tevoren grotendeels doorgelezen. Kleine bezwaren over het uitzicht vanuit een fitnesscentrum en het “zonde van het geld” van een stroomverdeelvoorziening van € 60.000 voor de marktkooplieden, die overbodig wordt. Grotere bezwaren gingen over wegvallen van uitzicht van direct omwonenden. Veel vraagtekens zijn er over de verkeersoplossing (verkeer/bussen ten noorden van de huidige Klinker). Er is zorg over overlast in bouwperiode en ook erna. Ook vroegen velen zich af op De Klinker niet verbouwd kon worden naar de eisen van deze tijd. 

En dan waren er nog de twee al wat oudere “mastodonten” Peter Vermeulen en Hendrik Jan Hoorn. Beide wekken ze de indruk behept te zijn met een bovengemiddelde ijdelheid. Nee, dat is een constatering van herkenning, zeker geen verwijt. Als “Selfie King & TikTok artiest” kan ijdelheid uit mijn mond nooit een verwijt zijn. Hoorn had ook een rol bij de verkeersdiscussie over het Centrum, 10 jaar geleden. Er waren toen vraagtekens over zijn rol, zijn belang en specifieke verkeersdeskundigheid. Hij vertelt desgevraagd dat hij als projectleider verantwoordelijk was voor de bouw en verbouw van gebouwen op De Uithof (nu Utrecht Science Park).

Vermeulen was rond 1998-2002 een aantal jaren wethouder in Zeist, ging over Cultuur, voelde zich naar eigen zeggen soms “Mister Klinker”. Hij startte recent een petitie tegen het nieuwe plan en gebruikt zware woorden richting wethouder en raad. Ik noteer “misleiding”, “manipulatieve ambtenaren”. Er klonk ook dreiging in zijn verhaal met “we weten u te vinden”, constateerde een raadslid. Bij navraag bleek dat te gaan over het stemgedrag bij de gemeenteraadsverkiezingen in maart van de bewoners van het Centrum bij een onwelgevallig besluit. Hij kreeg na zijn zware woorden stevig tegengas vanuit de voorzitter en raadslid André de la Porte.

De tweede avond, een week later, was ook druk. Wederom veel tegenargumenten maar er waren deze en de vorige avond ook enkele voorstanders, van onder andere een bedrijf, KunstenHuis Idea, een bewoonster, een vastgoedeigenaar en Jop Nieuwenhuizen (die een mooi evenemententerrein wil).

In het oog springt de inspraakreactie van de heer Visser van "Beter Zeist". Daarvan dacht ik dat het een Nimby-club was van blanke 70-plussers met koopwoningen in het groen. Maar nee, nu ontpopt de woordvoerder zich als een ware ambtenaar. Zijn inspraakreactie leest als een kaderstellende ambtelijke nota. Wat is zijn rol, zijn achterban, legitimatie, zijn doel?

En wat vindt de gewone Zeistenaar? Zie de tussenstand van de peiling in het Zeistermagazine (hieronder een screenshot van de stand ten tijde van het schrijven): genuanceerd met een kleine meerderheid voor.

Wat het worden moet, weet ik niet. Lokaal Zeist en CDA pleiten voor uitstel van besluitvorming. Om de inspraak en afweging meer tijd en ruimte te geven of omdat ze hopen na de verkiezingen meer zetels hopen te hebben om de plannen aan te kunnen passen of tegen te kunnen houden?

Mijn mening? Hmm. Zeist verdient een modern en duurzaam Cultuurcentrum, een levendig markt- en evenemententerrein. Maar of het allemaal past en er geen verkeerstoestanden komen?

En wat de verhouding is tussen de heren Hoorn, Vermeulen en Visser van “Beter Zeist” blijft voor mij onduidelijk. Wordt vervolgd.
 

Bijdrage

 


René schreef eerder: 
(Bijna) nooit meer fietsen


Meer over de Markt: 
Dorpsplein

Na afloop van de lezing wordt de spreker bedankt door Leonie Silkens van de Algemene Seniorenvereniging Zeist


Volgende column: 
Nooit te oud om naar een seniorenlezing te gaan

 

Comments

Rob van Oirsouw (not verified)

De betrokken "columnist" verdient een plekje in de voorlichtingsstaf van Poetin of Trump. Onbekend met de organisaties en mensen die zich al vele jaren belangeloos inzetten voor Zeist (en in geval daarvoor geridderd zijn) sabelt deze dinosaurus met op de persoon gerichte opmerkingen hun zeer realistische bezwaren neer, en oordeelt over andere bezwaren of zij "zwaar" of "licht" zijn, zonder enige motivatie, en de meest getroffenen, de marktkooplieden, worden niet eens genoemd. Politiek gekleurde en niet representatieve stukjes als deze zouden toch bij eerste lezing door de redactie geweigerd moeten worden? Dit soort nepnieuws doet schade aan het besluitvormingsproces.

Mon, 12/15/2025 - 11:24 Permalink
Rene Scheffer (not verified)

In reply to by Rob van Oirsouw (not verified)

De Markt had ik zeker kunnen noemen. Mijn perceptie was dat de marktkooplieden
niet zozeer tegen een cultuurgebouw en nieuw markt/evenementen terrein zijn, ze willen garanties voor een goede plek tijdens de 2 of 3 jarige bouwperiode en willen zekerheid dat het terrein groot genoeg is dat iedereen weer een plaats krijgt. Zwaar/licht? Ik had ook doorslaggevend/niet doorslaggevend kunnen noemen. Poetin of Trump? Die houden niet van columnisten.

Mon, 12/15/2025 - 18:27 Permalink
Wilma Breddels (not verified)

Beste René,
Mooie column. Ik ga op deze plek niet in op de vraag of er al dan niet een nieuw huis voor Cultuur en Ontmoeting moet komen. Wel ben ik blij dat je de vraag over de vertegenwoordiging stelt want dat is mij, maar ook vele anderen, al tijden een raadsel. Beter Zeist vindt steevast dat er onvoldoende geparticipeerd is en dat dit in strijd is met een goed democratisch proces. Raadplegen is niet genoeg, het moet minimaal meebeslissen zijn of, beter nog, co-creëren. Nu zit Beter Zeist verpakt in een stichting. Een stichting kent van rechtswege al geen leden en dus beslist het bestuur. Zelf raadpleegt Beter Zeist dus helemaal niemand. Over democratisch gesproken. Nu stel ik dit onderwerp hier niet voor het eerst aan de orde. Ik heb de heren persoonlijk al eens de suggestie aangedragen om hun stichting om te zetten in een vereniging zodat zij zelf op een alv ten minste een ledenraadpleging kunnen houden en kunnen aantonen wie zij vertegenwoordigen en of zij ook namens hun leden spreken. Tevergeefs helaas. Het enkele feit dat zij zichzelf nu een platform noemen doet aan mijn stelling niets af. Overigens schijnt de heer Visscher geen bestuurslid meer te zijn maar adviseur. Ben benieuwd of hij een machtiging van het bestuur bij zich had.

Mon, 12/15/2025 - 17:17 Permalink
Rene Scheffer (not verified)

Wilma,
Heb zelf nog geen vaste mening. Ben wel voor, maar alleen als verkeer goed kan worden. geregeld en de Markt er niet slechter op wordt. Wel mooie sessie om raadsleden te “voeden”. En qua Beter Zeist en wat eromheen hangt heb ik al langer de vraag “Beter” voor wat en wie? In ieder geval niet voor huurders en woningzoekenden op basis van hun inzet in andere plannen.

Mon, 12/15/2025 - 18:40 Permalink
Peter (geen ve… (not verified)

Had minimaal in je column een paragraaf verwacht over de opmerking en mening van het paar Brasserie Bon Vivant die tijde s deze kwestie spraken over 'Oneerlijke concurrentie' bij de Punt...

Mon, 12/15/2025 - 23:19 Permalink
Marcel (not verified)

Lees ook de bijdrage van Gwenda Numan. Er is niets aan onderzoek gedaan wat de consequenties zijn van de bouw van zo’n groot pand in een woonwijk met een bizarre verkeersroute over de voorheuvel. Dat de raadsleden überhaupt een beslissing kunnen nemen lijkt mij al onmogelijk. Het lijkt er op dat het college dit er doorheen probeert te drukken, koste wat het kost en alle risico’s voor lief nemen.

Fri, 12/19/2025 - 16:51 Permalink
Marie-Carolien (not verified)

Inwoners van Zeist en haar dorpen hebben te maken met plannen, ideeen, problemen, wensen en gebeurtenissen in hun wijken. Projecten en documenten zijn niet altijd/direct/ te vinden online. Langsgaan bij een informatie avond waar je geconfronteerd wordt met mensen en projectledeiders die al duidelijke stevige plannen hebben, is al een stap. Tijd, energie, locatie, hoop informatie - zaken die tellen. Als je online niet handig bent, zeist@zeist.nl niet kent als mailadres, een project niet te vinden is bij woningbouw of gemeente op site, er adressen worden gebruikt die niet aan het project te linken zijn, je niet kan inschatten wat van de informatie klopt of welke_andere opties er zijn, hoe een proces loopt of waar je staat in een proces en wat je kunt of moet doen/laten, of dat je wat minder geletterd bent en de hoeveelheid en informatie niet snel door kan komen, of niet weg kan bij je gezin op info avond- allemaal factoren die maken dat je gemeentelijke plannen maar laat gebeuren. Of hulp zoekt om je stem te kunnen laten horen. Meedenken en teleurgesteld zijn eerder, teveel aan je hoofd hebben, geen lid zijn van een politieke partij. Kortom - met wie kan je overleggen en samen kijken naar hoe plannen bedoeld zijn, wat ze echt inhouden en kosten, hoe realistisch ze zijn en welke andere mogelijkheden er Echt ook zijn? Daarvoor werpt platform/stichting beter zeist zich op. Vanuit de wens de natuur en cultuur parels die Zeist uniek maken te behouden en verbeteren. Met als voorbeeld de realisatie van Geopark Heuvelrug- door inwoners gevraagde vastlegging van wat hun gebied speciaal maakt. En ook Zeist is een bijzondere gemeente en gebied aan voet van Heuvelrug, met lange geschiedenis, aan oude waterweg naar noordzee en Dorestad, tussen Rijn en Eem, met weghalen der weekend, bijzondere buitenplaatsen, lustwarande, bosgebied waar velen Nederlanders recreëren, industrie en zorginstellingen dorp dat tegelijk tuinstedelijk moet blijven worden ingericht.
SBZ ondersteunt ten eerste wijkcommissies- als die dat wensen en vragen hebben. SBZ wordt gezocht door mensen die niet weten hoe een plan in te schatten, hoe dit te onderzoeken (tijd geld expertise), hoe goede input te geven op een plan of in een raadsbijeenkomst. Mensen die geconfronteerd worden met buurtgenoten die zich afvragen- kan dit zomaar? De kennis die de materie vraagt is veelomvattend. De Raad vertegenwoordigt de inwoners terwijl zij daarin ook tegen beperkingen aanloopt. En zij krijgen ook niet alles mee uit de wijken. Inwoners voelen zich niet altijd vertegenwoordigd. Inspreken of bezwaar indienen doe je als burger niet zo maar. Verwoorden wat je denkt, je plan uitwerken en met anderen naar voren brengen- tis heel ding. In Nederland zijn maar 400.000 mensen lid van een landelijke politieke partij. 20% heeft last met lezen en schrijven. De wereld is toenemend ingewikkeld en inspreken in een raadsbijeenkomst is spannend. Vragen die je moet beantwoorden, cijfers die je paraat moet hebben, de houding- wie denkt u wel dat u bent dat u hier vragen over stelt en begrijpt u het eigenlijk wel- t valt niet mee. Beter Zeist komt jaarlijks meermalen bijeen met mensen die ieder jaar opnieuw worden uitgenodigd- wijkcommissie vertegenwoordigers, mensen van belangen groepen en inwoners die zoeken naar uitleg steun hulp en begeleiding in hun vraag en input naar gemeentelijke plannen of handelen. Als je namelijk input geeft in het beleid moet je het doen als een professional, anders val je ergens in een gat van de omgevingswet, een waardenplan, een wetsartikel waar je geen weet van had terwijl je volgens een ander artikel wel degelijk een punt hebt. Samenwerking met een politieke partij is niet perse te verwachten- je moet die weg maar kennen.
Pers, Raad, burgerinitiatieven, platforms, gemeente, projectontwikkelaars - er is aan alle noodzaak. Zeist zit vol mensen met ideeen en plannen. Kunnen bijdragen is een behoefte. We mogen dat ook. Gelukkig maar, dat is ons democratische proces. Laat mensen bijdragen, consulteer hen, co-creër met hen op transparante gelijkwaardige voet, en wees blij dat men de moeite neemt om zich zo professioneel mogelijk in te lezen, na te denken en te reageren en in te spreken. Dat is namelijk wat er gevraagd wordt om serieus genomen te worden: gedegen onderbouwing.
Burgers zoeken naar steun in hun burgerschap en blijkbaar vinden zij die al die jaren in wisselende samenstelling en vertegenwoordiging door SBZ.
Moet dit door 1 persoon vertegenwoordigd worden en naar voren worden gebracht, keer op keer? Dat is aan bestuur, deelnemers en donateurs van SBZ denk ik.
Dat het gebeurt geeft aan hoe moelijk de materie is, hoeveel uren werk en onderzoeks informatie je moet presenteren om beslagen ten ijs te komen. Dit kost geld en een netwerk om alternatieve plannen uit te werken en onderbouwen.
Waarderen en samenwerken i.p.v. aangevallen voelen. Ik hoop dat SBZ betere /alternatieve plannen biedt, Zeist geld bespaart, alle burgers een stem geeft en dat hun input betere en breed gedragen resultaten helpt verwezenlijken

Sun, 12/28/2025 - 02:20 Permalink

Add new comment

Plain text

  • No HTML tags allowed.
  • Web page addresses and email addresses turn into links automatically.
  • Lines and paragraphs break automatically.