Mancipatie

Hulpeloos stond de Audi-man bij het bandenspanningsapparaat bij het tankstation naast Sushi San. Naast zich een puberdochter die zich nu al kapot schaamde voor haar vader. “Mevrouw!! Hoehoe!!!”

26 juli 2026

tekst en foto’s: Leontien Wegman

Ik moest diep bukken die vroege lenteochtend om de doppen van de ventielen van mijn autobanden te draaien. Daarna drukte ik net zo lang op de knop van het bandenspanningsapparaat bij het tankstation naast Sushi San, tot het display 2.2 Bar vermeldde.
Vervolgens duwde ik de mond van de slang waar de perslucht uit kwam, recht tegen het ventiel van mijn autoband. 
Zo, ver vooroverbuigend, draaide ik mijn oor naar het apparaat om de piep te kunnen horen. Die aangaf dat er genoeg lucht in de banden zat.
Toen ik de tweede band vulde met lucht, hield een grote Audi achter mijn auto halt. 
Het raam ging open. 
Een man van onbestemde leeftijd, naast zich een puberdochter die zich nu al kapot schaamde voor haar vader. 
“Goedemorgen”, hoorde ik.
Ik groette terug terwijl ik de slang voor de motorkap langs naar het andere voorwiel trok.

Tanken
“Hoe werkt dat?” hoorde ik. Ik ging rechtop staan.  “Het apparaat?” vroeg ik ,“of de banden op spanning brengen?”
“Ja, nee, het apparaat, hoe kan ik betalen?” klonk het uit het raam. “Met pin”, zei ik. “Oké”, zwaaide zijn arm met gouden klok om de pols. Ik hief ook mijn hand en vulde daarna de linker voorband met perslucht. Nog voor de piep kwam, klonk het uit de Audi: “Ik ga eerst even tanken”.
Ik draaide de ventielendoppen vóór erop en achter eraf. 
Toen ik weer omhoogkwam keek ik even naar de Audi-man die stond te tanken.
Tegen de zestig. 
Kalend. 
Grijze pullover op een jeans. 
Bruine leren veterschoenen die niet waren dichtgeknoopt maar inderhaast waren aangeschoten. 
Zo de auto in. 
Naast hem een jong pubermeisje met steil, blond haar. En een telefoon in haar handen. Waar ze stuurs op bleef kijken.
Hij zag dat ik keek. 
Wapperde even met zijn handen in een ik kom er zo aan-pantomime. 

Betalen
Weer bukte ik. 
Slang op het ventiel achter. Sissen. Piep. Volgende. 
Tot slot hing ik de slang terug op het apparaat en stapte in mijn auto.  
Tanken was het volgende op mijn to do-list. 
Ik parkeerde mijn auto bij de pomp die vrij was. 
Nog was ik niet uitgestapt of zijn schelle “Mevrouw!! Hoehoe!!!” schalde over het terrein. Hulpeloos stond hij bij het bandenspanningsapparaat. Ik stak mijn hand op ten teken dat ik eraan kwam en sloot mijn auto af. Daar stond hij, portemonnee in de aanslag. 
Hij wees op de betaalautomaat, de gleuf voor de pinpas en het wifi-streepje dat contactloos betalen aanduidde. 
“Gaat daar muntgeld in?”
“Nee” zei ik, “dit is alleen pinnen”.

Pinnen
“Oh ja”, zei hij en pakte een roze pasje uit zijn portemonnee en hield dat voor de wifiscanner. Op zijn rijbewijs was duidelijk zijn pasfoto te zien. 
Hij zag zijn vergissing te laat. 
“Waar is nou mijn betaalpas?” vroeg hij zich hardop af. 
Hij bladerde door het vak met pasjes in zijn portefeuille.
Keek plotseling achterom naar de pomp waaraan hij zojuist had getankt. 
“Zou die daar nog inzitten?” .
Hij snelde naar de benzinepomp en trok triomfantelijk zijn pinpas uit de betaalautomaat ervan. “Stom!” wapperde hij zichzelf enigszins besmuikt, kaart in de hand, met geheven arm weer terug naar het bandenspanningsapparaat.
Ik wees hem hoe te pinnen.
Dat lukte.

Spanning
“En nu?” vroeg hij. “U moet even nagaan hoeveel Bar er in uw banden gaat” antwoordde ik. “Nou, dat zal wel ongeveer zoveel zijn als in jouw auto toch?”
“Nee”, zei ik, “dat is bij elke auto verschillend. We kunnen het nakijken in uw portier, daar zit als het goed is een sticker”.
Het was of ik hem vertelde dat water kon branden. Apen konden spreken. Vrouwen zelfstandig hun banden op spanning konden brengen. God écht bestond.

Ik liep om zijn auto heen en groette het meisje door het open raam.
Trok zijn portier open en wees hem op de sticker. Vele decimalen meer bar dan mijn auto.

Vrouw
Terug bij het apparaat regelde ik de hoogte van de spanning op het apparaat. 
Hij pakte de slang. Een ventieldop ontbrak dus hij drukte meteen met volle kracht de slang op het ventiel.
Er was niets te horen. 
Geen sis. 
Geen piep. “Doet’ ie ‘t wel?”, vroeg hij bezorgd
“Geef eens?”, zei ik en pakte de slang van hem over. 
Ik plaatste hem loodrecht op het ventiel en wachtte. 
Daar begon het trillen, het sissen. “Goh” zei hij, van boven op mijn gekromde rug neerkijkend. “Geëmancipeerd hoor!”
Nu kon hij ook mijn hand-braces zien. “Oh, en je hebt ook nog wat aan je handen, oh God!”, zei hij. Het apparaat achter hem piepte. Hij schrok er zichtbaar van. “Klaar!”, zei ik. “Hartstikke bedankt”, sprak de man. Waarna ik zwaaide en terugliep naar mijn auto.

Man
Terwijl ik stond te tanken, reed de Audi langszij. 
Hand uit het raam voor een laatste groet. Het horloge maakte gouden stralen in de ochtendzon. Ik dacht aan zijn veters die als witte slangen uit zijn schoenen kwamen kruipen. Zich rond het rempedaal zouden slingeren. De Audi tot een abrupt halt zouden roepen. Waarna hij beduusd aan zijn zonnescherm zou morrelen terwijl hij zijn dochter de vraag zou stellen: “Hoe kan dit nou? Weet jij hoe dit kan? Moet die klep nou omhoog of omlaag om verder te kunnen rijden?”.
Het was pas tien over negen. 
Bar vroeg.